Aikido en oeroude Westerse Wijsheid

Van de week aan tafel vertelde mijn dochter onder het avond eten dat een wetenschapper had aangegeven dat de mensen binnen 30 jaar onsterfelijk zouden zijn. Hun geest of psyche zou dan gevat kunnen worden in een soort microprocessor en deze kan dan in een robot. Onsterfelijkheid is iets dat teruggaat naar de oudste levensfilosofie die wij kennen in het Westen, die van Hermes Trismegistus. De historische wortels van Hermes komen uit Egypte, zo’n vijfduizend jaar geleden toen hij nog Thot heette. Zo’n beetje de oudste wijsheid bron die wij hebben. De mensen waren toen nog verbonden met het Al. Kosmologie was vroeger de verbinding die wij hadden met de Goden en de gebeurtenissen op onze aarde. De Goden stonden voor symbolen en elke planeet had een lading. Mars stond bijvoorbeeld voor doldrieste driften en overmoed; Venus voor liefde en begeerte. In het Egyptische Dodenboek staat beschreven hoe je onsterfelijkheid kon bereiken. Na je dood werd je hart gewogen, als dat vrij van zonden was, mocht je een rit maken langs 42 wachters. Om een wachter te passeren moest je een geheim wachtwoord weten. Als je dan bij zo een wachter kwam, dan vroeg deze: wat zit er nog van jou wat van mij is? Het is onze ziel die dan antwoord geeft. Een esoterisch wachtwoord, niet een letterlijk wachtwoord. Grappig dat in de sarcofagen ook spiekbriefjes werden gevonden, verstopt in de handen van de overledene.

De energieën van de oude Goden zijn heden ten dage nog steeds aan de orde. Ze hebben alleen nieuwe namen gekregen als angst, arrogantie, boosheid, lafheid, luidheid, rusteloosheid, verdriet, egoïsme en ga zo maar door. In een aikido dojo, waar het niet om winnen of verliezen gaat, kom je veel van deze emoties in jezelf gedurende je aikido opleiding tegen. Hoe verder je komt in aikido, hoe sterker ze gaan werken. De eerste jaren, tot en met de zwarte band, gaan vooral over het creëren van een basis om al die energetische ervaringen te kunnen dragen. Daarna is er binnen onze federatie een vernuftig systeem uitgedacht hoe dit binnen jezelf steeds verder en dieper te onderzoeken. De centrale vraag: kun je jezelf meester worden? Daar gaat aikido over. Kun je deze driften in jezelf opzoeken, aankijken en ermee leren werken in de praktijk. Dit steeds dieper onderzoeken en de gevoelens leren beleven. Jezelf uit de schaduw halen en je eigen draken verslaan. Dat is aikido wat wij in aikido trainen. Je driften en instincten laten gehoorzamen aan de bewuste wil. Ze somatisch integreren in je lijf. Het onderdrukken van dit soort gevoelens is levensgevaarlijk, net als een gewond dier. Dan komt het eruit komt op onverwachts moment zodat jij er geen controle over hebt. Aikido biedt je de mogelijkheid deze innerlijke schaduw krachten gaandeweg tot vriend of metgezel te maken. Want als je een wilsaspect leert inzetten, dan ga je steeds meer voelen dat je er bent. Zijnskracht ontwikkelen.

Iedereen kent vast een situatie waar je deze controle kwijtraakt. Een arrogante collega, of die super dominante baas. Die kom je dan overal tegen, het maakt niet uit of je van baan wisselt, in de supermarkt, de overbuurman… Die specifieke situaties maken dat jij je niet weet hoe je moet handelen, wat je ook doet, het haalt niets uit. In dit soort situaties ben je een soort speelbal geworden van die situatie. Je hebt geen vorm om in te zetten; geen acties die resultaat opleveren. Je haakt letterlijk en figuurlijk af. Je bent onmachtig om hiermee om te gaan. Je moet gaan ontdekken dat deze energieën in je zitten en ze bewust maken. Het jezelf blootstellen aan dit soort situaties is noodzakelijk voor het leren veranderen ervan. Het zijn juist dit soort toestanden waar je mee kan werken in de dojo. Je moet deze omstandigheden op de mat dan ook juist opzoeken. Als je vastloopt, helpt je leraar om alternatieven in te zetten. Al werkende in de praktijk krijg je dan zo steeds meer keuzevrijheid. De fixatie, het telkens vastlopen, train je zo langzaam uit je lichaam. Aikido leert je zowel de juiste actie inzetten in plaats van strijd; of je aan te passen aan de situatie zodat je niet hoeft te vluchten. Het oefenen van alternatief gedrag, leidt tot inzicht en dat leidt weer tot anders handelen. Net zolang totdat je gewoon in dit soort situaties kunt blijven en ze als lastig kunt ervaren. Wat er door aikido verandert, is dat er een eigen kracht vrijkomt die je tot dan toe nog niet kende, en dat maakt van onmacht, naar macht en kracht.

Die wachtwoorden bij de wachters gingen over de psychische eigenschappen of emoties die we allemaal in ons hebben: de goede en de kwade. Het gaat in wezen om de energetische ervaring van de kant in jezelf die we eigenlijk niet willen leren kennen: woede, verdriet, angst, schuld, zonde et cetera. We doen net alsof deze niet bestaat en zien deze alleen bij anderen; of we verdringen dit gevoel diep naar ons onbewuste. De goede zaken in ons leven dat zijn niet de groeipunten van de mens. Juist de onaangename zaken die je wegdrukt, daarmee omgaan is de moeilijkste opdracht in ons leven. Deze schaduw kant in onszelf, daar kwetsen wij anderen mee. Daar moet je wat mee doen, dat is de uitdaging van ons leven volgens Hermes. Het gaat dus om de energetische ervaring én jouw innerlijke verwerking daarvan. Als je bij de wachters het juiste wachtwoord niet had, dan werd je weer terug gestuurd: reïncarnatie. Als ze wel had, werd je onsterfelijk en ging je naar de eeuwige rietvelden (of nu het paradijs). De kunst is om in dit aardse leven bewust te worden van het kwade in jezelf en te streven naar het goede. Dat was de kern van de Hermetische geschriften die na de middeleeuwen herontdekt werden en stonden centraal in de omslag naar de Renaissance. De sleutel voor onsterfelijkheid zit dus in onszelf en gaat over bewustwording: Ken U Zelve. Deze sleutel moet men in dit leven zien te verwerven. Oeroude Westerse wijsheid, nog super actueel.

Bovenstaande tekst is geïnspireerd op de colleges van Jacob Slavenburg aan het Jungiaans Instituut te Nijmegen en zijn boek de Hermetische Schakel.

2019-06-29T19:07:41+01:00 29 juni, 2019|Nieuws|